- ՏՐՆԴԵԶ — «ՄԵԾ ԳՈԼՆ ԸՆԿԱՎ, ՁՆՀԱԼՆ ԸՆԿԱՎ»…
ՏՐՆԴԵԶ — «ՄԵԾ ԳՈԼՆ ԸՆԿԱՎ, ՁՆՀԱԼՆ ԸՆԿԱՎ»… Հնագույն տոների ու ծեսերի ակունքներում Բնությունն է, Տիեզերական կարգի խորհուրդը, տարվա շրջափուլերը, որոնցով պայմանավորված է Մարդու կենսագործունեությունը, Կյանքի հարատևումը:Հետևաբար՝ ծիսական օրացույցը խիստ կանոնակարգված է և ցանկացած փոփոխություն խախտում է տրամաբանական շղթան:Հայկեան ուսմունքի՝ Արևապաշտության հիման վրա ձևավորված Հայոց օրացույցն ասվածի վկայությունն է:Նոր տարվա սկիզբը Հայկազունիները հազարամյակներ շարունակ նշել և… Read more: ՏՐՆԴԵԶ — «ՄԵԾ ԳՈԼՆ ԸՆԿԱՎ, ՁՆՀԱԼՆ ԸՆԿԱՎ»… - «ԷՆՈ՛ՆՔ ՈՂՋ ՄՆԱՆ»…
«ԷՆՈ՛ՆՔ ՈՂՋ ՄՆԱՆ»… 1904 թվականին Սասունի դեմ խոշոր արշավանքի էր դուրս եկել թշնամին: Սասունցիները զինված ընդվզում էին՝ անհավասար մարտի ելնելով և պաշտպանվում՝ ազատատենչ ոգով…Կարօ Սասունիի «Էնոնք ողջ մնան» պատմվածքը՝ ստորև… «ԷՆՈ՛ՆՔ ՈՂՋ ՄՆԱՆ»… Ա Պողէն ու Մոսոն, երկու կտրիճ եղբայրներ, օր մը, արհաւիրքի եւ անարդարութեան օրերէն, Ծովասար բարձրացան ու ա՛լ անկէ ետ չդարձան:Վառօդի ծուխն այդ… Read more: «ԷՆՈ՛ՆՔ ՈՂՋ ՄՆԱՆ»… - «1904… ԼԵՌՆԵՐԸ ԼԵԶՈՒ ԵՂԱԾ ԷԻՆ, ՈՒ ԾՈՎԱՍԱՐԸ ԿԸ ԽՕՍԷՐ»…
«1904… ԼԵՌՆԵՐԸ ԼԵԶՈՒ ԵՂԱԾ ԷԻՆ, ՈՒ ԾՈՎԱՍԱՐԸ ԿԸ ԽՕՍԷՐ»… «1904…Լեռները լեզու եղած էին, ու Ծովասարը կը խօսէր: Տարօնի գիւղաշխարհը հոգեկան հրդեհի մը բռնուած էր»……«Գետնափոր տուները կը դղրդային, ազատութեան ուրուականը հոգիները կը հրդեհէր, ու արիւնը կ’եռար հողի խաղաղ մշակներու երակներուն մէջ:Հայոց ներքնաշխարհը կը թնդար»… (Կարօ Սասունի «Էնոնք ողջ մնան») «Ինչ որ գրուի Սասունի եւ իր բնակիչներու… Read more: «1904… ԼԵՌՆԵՐԸ ԼԵԶՈՒ ԵՂԱԾ ԷԻՆ, ՈՒ ԾՈՎԱՍԱՐԸ ԿԸ ԽՕՍԷՐ»… - «ԼԵՌՆԵՐՈՒ ԽՈՐՀՈՒՐԴԸ»
«ԼԵՌՆԵՐՈՒ ԽՈՐՀՈՒՐԴԸ» Մշակույթը մարդու և, ընդհանրապես, հասարակության պատմական զարգացման որոշակի մակարդակի արգասիքն է, որն արտացոլում է անհատի կամ տվյալ հանրության, ազգի աշխարհայացքը, մտածելակերպը, կենսաձևը, արժեհամակարգը, ավանդույթները, վարքուբարքը… Բնությունը, միջավայրը մեծապես ազդում են մարդու մտածողության ձևավորման վրա և պայմանավորում են մշակույթի բնույթը:Հայոց բազմահազարամյա մշակույթը, տոնածիսական համակարգը խարսխված են ազգային աշխարհընկալման հիմքերի վրա։ Այս լեռների մեջ յուր… Read more: «ԼԵՌՆԵՐՈՒ ԽՈՐՀՈՒՐԴԸ» - ԼԵՌԸ (ԶԱՐԵՀ ԽՐԱԽՈՒՆԻ)
ԼԵՌԸ (ԶԱՐԵՀ ԽՐԱԽՈՒՆԻ) ԼԵՌՆ Ի ՎԵՐ Այս այն լե՛ռն է,Որ ամէնուս բիբին խո՛րն է բեւեռուած.Որ ամէնուս մորթին տա՛կն է – միս, ոսկոր,Որ ապրում է, գոյութի՛ւն է իրականՈւ երա՛զ է, առասպե՛լ է անսահման… Այս այն լե՛ռն է,Որմէ կուգայ վճիտ ջուրի ուղխերու պէս արի՛ւնը մեր երակին,Որուն կ’երթայ օդասլաց համբոյրիպէս վերջին շու՛նչը մեր կուրծքին… Այս այն լե՛ռն է,Որմէ… Read more: ԼԵՌԸ (ԶԱՐԵՀ ԽՐԱԽՈՒՆԻ) - «ՍԻՐՏՍ ՎԱՌԵԼ է ԿՐԱԿՆԵՐԸ ԱՆՄԱՐ»…
«ՍԻՐՏՍ ՎԱՌԵԼ է ԿՐԱԿՆԵՐԸ ԱՆՄԱՐ»… Հայ ժողովրդի համար պատմական դժվարին ժամանակներում «կյանքի հիմերն» ամրապնդելու ուղիներ են որոնել Հայ ազգի ողջախոհ մտավորականները: Նման մի շրջանում՝ որպես պայքարի միջոց՝ Ազգային ոգու վերածնունդին էին ձգտում 19-20-րդ դարի Հայ գործիչներից շատերը՝ գովերգելով ուժը, առնականությունը, հաղթության ոգին…Հայ գրականության մեջ ձևավորվում է «հեթանոսական շարժումը», որը շեշտում է միջնադարյան կրոնական պարտադրանքները թոթափելու… Read more: «ՍԻՐՏՍ ՎԱՌԵԼ է ԿՐԱԿՆԵՐԸ ԱՆՄԱՐ»… - «ԵՎ ԱՐԵԳԱԿՆ Է ԲԱՐՁՐԱՆՈՒՄ ՔՐՄԱՊԵՏԻ ՎՍԵՄՈՒԹՅԱՄԲ»…
«ԵՎ ԱՐԵԳԱԿՆ Է ԲԱՐՁՐԱՆՈՒՄՔՐՄԱՊԵՏԻ ՎՍԵՄՈՒԹՅԱՄԲ»… Հայքը’ սովորաբար բնական սահմաններով’ լեռների և գետերի ավազաններով միմյանցից զատված իր գավառներով, ողջ Հայկական Բարձրավանդակն իր աշխարհագրական դիրքով, պատմական ընթացքով պայմանավորել է Հայ ազգի դիմագիծը։ Ազգային աշխարհայացքով ձևավորված Հայոց մշակույթի վրա հաճախ ազդել են քաղաքական իրադարձությունները, օտարամուտ բարքերը…«Հայ ժողովրդի հոգևոր կյանքը մեծ բեկումներ է ունեցել և այնպիսի անակնկալների է ենթարկվել,… Read more: «ԵՎ ԱՐԵԳԱԿՆ Է ԲԱՐՁՐԱՆՈՒՄ ՔՐՄԱՊԵՏԻ ՎՍԵՄՈՒԹՅԱՄԲ»… - «ԵՎ Ո՞Վ Է ՀՅՈՒՍԵԼ ՀԵՔԻԱԹՆ ԱՅՍ ՎՍԵՄ»…
«ԵՎ Ո՞Վ Է ՀՅՈՒՍԵԼ ՀԵՔԻԱԹՆ ԱՅՍ ՎՍԵՄ»… Տիեզերական անպարփակությանն ուղղված հայացքով՝ Մարդը մշտապես երազել է բացահայտել անծայրածիր ոլորտների անմատչելի գաղտնիքները, ներդաշնակ օրենքներով գործող Բնության առեղծվածները։ «… Հովի զրույցին ունկն դնելով՝ Աբու Մահարին խոսում էր անձայն.-Աշխարհն էլ, ասես, մի հեքիաթ լինի՝ անսկիզբ, անվերջ, հրաշք դյութական: Եվ ո՞վ է հյուսել հեքիաթն այս վսեմ, հյուսել աստղերով, բյուր հրաշքներով,Եվ… Read more: «ԵՎ Ո՞Վ Է ՀՅՈՒՍԵԼ ՀԵՔԻԱԹՆ ԱՅՍ ՎՍԵՄ»… - «ՈՐՔԱՆ ԿԱՐԵՄ, ԶԱՅՆ ԱՌՆԵՄ»…
«ՈՐՔԱՆ ԿԱՐԵՄ, ԶԱՅՆ ԱՌՆԵՄ»… Հնագույն ժամանակներից ի վեր Հայկազուններն իրենց իմաստուն մտքով, խոհական խոսքով ու խրատով ուղղորդել են սերունդներին, կյանքի փորձառության դասեր տվել անփորձ պատանիներին, երիտասարդներին՝ հաճախ կիրառելով խորախորհուրդ առակները, այլաբանական պատմությունները։Ժողովրդական առակները պատմվել են դարեդար:«Կերպաբանել զճշմարտութիւն»՝ խորիմաստ պատմություններով արտացոլել իրականությունը գեղարվեստորեն՝ առակների լեզվով՝ առակաբանությամբ: Առակախոսները՝ հին աշխարհի իմաստունների նման, շարունակում էին «Բանքն իմաստութեան»՝ իրենց… Read more: «ՈՐՔԱՆ ԿԱՐԵՄ, ԶԱՅՆ ԱՌՆԵՄ»… - «ՑՈՒՑԱՆԷ ԱՌԱԿՍ, ԹԷ»…
«ՑՈՒՑԱՆԷ ԱՌԱԿՍ, ԹԷ»… Ուսուցման, դաստիարակության հնագույն միջոցներից են խրատները, առակները: Խրատաբանությամբ, առակախոսությամբ՝ այլաբանորեն ներկայացված հակիրճ պատմությունների օրինակներով հորդորում, կրթում էին ինչպես մանուկներին, այնպես էլ մեծահասակներին:Առակի դաստիարակչական դերը գնահատվել է բոլոր դարերում, բազմաթիվ երկրներում, և շատ առակների զանազան տարբերակներ «ճամփորդել» են, հասել են հեռավոր վայրեր։ Նմանօրինակ բովանդակությամբ առակներ հանդիպում են շատ ժողովուրդների բանահյուսության մեջ։ Դեռևս 19-րդ… Read more: «ՑՈՒՑԱՆԷ ԱՌԱԿՍ, ԹԷ»…